امام خمینی و اصلاح فرهنگ عمومی

 امام خمینی و اصلاح فرهنگ عمومی

مقدمه:

اگر روزگاری پیش در عصر کشاورزی، منبع قدرت و حرکت، "زور بدنی و نیروی بازو" بود، و اگر در دوران اولیه صنعتی و مدرن، عامل تعیین کننده سرنوشت بشر، "پول و ثروت و قدرت اقتصادی و قدرت نظامی" بود، در جهان کنونی، دیگر نه از زور برای نقش آفرینی بنیادین کاری ساخته است و نه از زر، بلکه آنچه می‏تواند منشا و پایه تمام تحولات بشری واقع بشود "فرهنگ" است؛ خواه با ساموئل هانتیگتون هم صدا شویم و فریاد" رویارویی تمدنها" سردهیم و خواه با محمد خاتمی همداستان گردیم و نوید "گفتگوی تمدنها" را زمزمه کنیم.

چشم ریزبین و ژرفا نگر امام خمینی(ره) نیز به عنوان یک "روحانی سیاستمدار" و یک "سیاستمدار روحانی" از همان ابتدا بر "فرهنگ و نقش بی بدل آن" در پیشرفت جامعه افکنده شده بود. از نظر ایشان، به رغم نقش موثری که اقتصاد و سیاست می‏تواند در تحول جامعه ایفأ کند، هرگز قابل مقایسه با نقش محوری و بنیادینی که فرهنگ در این مورد دارد، نیست.

با توجه به چنین جایگاه و اهمیت ممتازی که امام برای فرهنگ هر ملت قائل است مسئله اصلاح فرهنگ عمومی ضرورتی اجتناب ناپذیر خواهد بود. از نظر امام این اصلاح می‏بایست مبتنی بر اصول، شیوه‏ها و ابزارهای خاصی باشد. در این تحقیق کوشش شده است تا با توجه به سیره نظری و عملی آن حضرت، ابعاد مختلف اصلاح فرهنگ عمومی روشن گردد.

الف ـ کلیات:

الف ـ 1) ویژگیهای فرهنگ:

اگرچه بحث درباره مسائل مربوط به فرهنگ عمومی، باید از تعریف فرهنگ1 آغاز شود لیکن به دلیلِ تکرار در این کار از جانب دیگران و پرهیز از مناقشات و اختلاف دیدگاههای عمیقی که در مورد تعریف فرهنگ وجود دارد و نیز به منظور اجتناب از اطاله کلام، از ورود به این بحث خودداری می‏گردد. فقط برای نزدیک شدن به توافقی در مورد تعریف "فرهنگ عمومی"، ویژگیها و خصوصیات کلی2 فرهنگ را فهرست وار بیان خواهیم کرد. اجمالاً در بسیاری از تعاریف فرهنگ، ویژگی‏های ذیل دیده می‏شود:   برای دانلود کامل فایل Pdf مقاله کلیک کنید